ابن أبي أصيبعة ( مترجم : سيد جعفر غضبان )

115

عيون الأنباء في طبقات الأطباء ( فارسى )

هميشه به ياد مرگ بود . سفر كم مىكرد . ورزش زياد مىنمود و لباسهاى خوب نمىپوشيد . در او هيبتى بود كه در ديگران وجود نداشت . منطق او بسيار پسنديده و به هيچ وجه خلل و عيبى در گفتارش ديده نمىشد . او را با زهر كشتند درحالىكه يك‌صد و چند سال عمر كرده بود . « من مىگويم : در كتاب افلاطن بنام « احتجاج سقراط بر مردم آتن » ديدم كه در آنجا گفتار سقراط را به اين تعبير نقل كرده است كه سقراط گفت : هيچ‌وقت آرزوى مجلس حكم را در اين هفتاد سال عمر خود ننموده بودم ، جز اين مرتبه . احتجاجى ( مجلس محاكمه ) كه او با مردم آتن نمود كمى قبل از مرگش بود . اسحاق فرزند حنين نوشت : عمر سقراط در حدود عمر افلاطون بود . باز اسحاق ابن حنين نوشته است كه : افلاطون هشتاد سال عمر كرد . حنين بن اسحاق در كتاب « نوادر الفلاسفه و الحكمة » نوشته است كه : در نقش انگشترى سقراط اين عبارات حك شده بود : « آن‌كس كه هواى نفس بر عقلش غلبه كرد مفتضح مىشود » . « 1 » آداب سقراط اين مراتب را امير مبشر بن فاتك در كتاب خود نوشته است . سقراط گفت : من متعجبم كسى كه فناء دنيا را دانسته چگونه از عالمى كه فناء ندارد منصرف است ؛ « او گفت : نفوس مردم اشكال مختلفى دارد ، آنها كه باهم سنخيت دارند و شبيه مىباشند با يكديگر متفقند و آنها كه باهم تضاد دارند ، اختلاف خواهند داشت ؛ « او گفت : هم‌آهنگى نفوس مردم از لحاظ هم‌آهنگى در افكار و همم آنهاست و اخلاقشان از راه اختلاف مقاصد آنها مىباشد ؛ « او گفته است : نفس جامع هر چيزى است و آن‌كس كه نفس خود را شناخت همه چيز را خواهد شناخت و هركس خود را نشناخت هيچ‌چيزى را نشناخته است ؛

--> ( 1 ) - مترجم بزرگ دوران تمدن اسلامى كه تعداد زيادى از كتب بقراط و جالينوس را به سريانى ( يا عربى ) ترجمه نموده است - Johannitius - ( ؟ 236 - 194 هجرى قمرى مطابق با ؟ 876 - 809 ميلادى ) .